شهریار در سال‌های غائله پیشه وری در تهران اقامت داشت، اما قلبش با تبریز بود. جهان‌بینی شهریار، پیوندی عمیق با آرمان‌های آزادی‌خواهان دوران مشروطیت داشت. او شاخصه‌های متمایزی از جمله؛ گرایش به تجدد و اصلاح‌طلبی، دلبستگی به مذهب و ملی‌گرایی ویژه را دارا بود

آذربایجان که در شاهنامه از برای رعایت وزن به‌شکل «آذرآبادگان» آمده، دیار و سرزمین «آزادگان» یعنی «ایرانی‌ها» شناخته شده است؛ چه‌این‌که به یقین می‌دانیم مراد از آزادگان در سرتاسر شاهنامه ایرانی‌ها هستند.

از روزگاران کهن تا دوران معاصر، شاعران و نویسندگان آذربایجان و اران، زبان دل و تفکر جامعه خود را با واژه‌هایی آکنده از معنا و عشق به انسان و سرزمین آفریده‌اند. آذربایجان همواره در قلمرو فرهنگ ایرانی–آذری جایگاهی ویژه داشته و نام‌هایی را پرورده که آوازه‌شان از مرزها فراتر رفته است.

شاهنامه‌ ی فردوسی را از هر زاویه‌ای که بنگریم، دریای بیکرانی است از حکمت و عبرت؛ از درس زندگی و حکمرانی تا ناپایداری و فریبندگی دنیای مادی و آموزه‌های ژرف اخلاقی چون مرگ‌اندیشی، پرهیز از آزمندی و دنیادوستی، و افسوس بر کسانی که از تاریخ نمی‌آموزند و پند نمی‌گیرند.

نظامی گنجوی، شاعر بزرگ حماسی و غنایی، یکی از درخشان‌ترین نمادهای پیوند فرهنگی عمیق میان قفقاز با ایران است. او هرچند در گنجه (بخشی از ایران تاریخی در قفقاز) زاده شد، اما سروده‌هایش وقف عشق و ارادت بی‌قید و شرط به ایران زمین است.

تبریز تنها هویت یک شهر نیست، بلکه نشانه‌ای از پیوستگی تمدنی در قلب آذربایجان است، جایی که از هزاران سال پیش تا امروز، مرکز داد و ستد، اندیشه و پایداری ایرانی بوده است

ایران سرزمین مردان دلاور است؛ از آریو برزن، سورنا، رستم، فردوسی، ابن‌مقفع، نظام‌الملک، شمس‌الدین علی و دیگران تا ستارخان به دوره زمانی مشروطه؛ که از وی تا امروز ادامه می‌یابد.

پرسش کلیدی درباره‌ی روایت "اصلی و کرم" که همواره مطرح بوده، ماهیت تاریخی شخصیت‌های این روایت است؛ آیا اصلی و کرم صرفاً شخصیت‌های ساختگی در یک قصه هستند یا بر اساس شخصیت‌های تاریخی واقعی شکل گرفته‌اند؟

میراث عظیم مولانا فراتر از مرزهای جغرافیایی و فرهنگی رفته و به مثابه پلی میان شرق و غرب عمل می‌کند. با این حال، هویت او همواره موضوع مناقشات سیاسی، فرهنگی و حتی ژئوپلیتیک بوده است

قلمرو روم (آناتولی – ترکیه امروزی)، که تحت سلطه سلجوقیان روم قرار داشت، به مثابه یک «پناهگاه استراتژیک» و «گستره جغرافیایی امن» برای بقای میراث فرهنگی ایران از جمله زبان فارسی عمل کرد.