ایران سرزمین مردان دلاور است؛ از آریو برزن، سورنا، رستم، فردوسی، ابن‌مقفع، نظام‌الملک، شمس‌الدین علی و دیگران تا ستارخان به دوره زمانی مشروطه؛ که از وی تا امروز ادامه می‌یابد.

پرسش کلیدی درباره‌ی روایت "اصلی و کرم" که همواره مطرح بوده، ماهیت تاریخی شخصیت‌های این روایت است؛ آیا اصلی و کرم صرفاً شخصیت‌های ساختگی در یک قصه هستند یا بر اساس شخصیت‌های تاریخی واقعی شکل گرفته‌اند؟

میراث عظیم مولانا فراتر از مرزهای جغرافیایی و فرهنگی رفته و به مثابه پلی میان شرق و غرب عمل می‌کند. با این حال، هویت او همواره موضوع مناقشات سیاسی، فرهنگی و حتی ژئوپلیتیک بوده است

قلمرو روم (آناتولی – ترکیه امروزی)، که تحت سلطه سلجوقیان روم قرار داشت، به مثابه یک «پناهگاه استراتژیک» و «گستره جغرافیایی امن» برای بقای میراث فرهنگی ایران از جمله زبان فارسی عمل کرد.

سخن از بازار تبریز گفتن، فراتر از شرح یک شاهکار میراث جهانی است؛ سخن از سرچشمه هویت اقتصادی ملتی است که همواره نیازمند ارتباط با جهان بوده است.

عمارت مظفریه، معروف به مسجد کبود یا مسجد جهانشاه، اثری است که در قرن نهم هجری ساخته شد؛ زمانی که تبریز پایتخت حکومت قره‌قویونلوها بود و در پی دگرگونی‌های سیاسی، هنر ایرانی با رنگ و روح تازه‌ای درخشش یافت

علامه طباطبایی نه تنها مفسر بزرگ قرآن کریم و احیاگر فلسفه اسلامی در قرن بیستم بود، بلکه الگویی از خردورزی، اعتدال و تخصص عمیق در حوزه‌های مختلف قلمداد می‌شود. ایشان به حق می‌توانست «فیلسوف ذوالقرنین» زمانه خود باشد

شیخ شهاب‌الدین محمود اهری، عارف نامدار قرن هفتم هجری قمری، با وجود آنکه حجم آثار مکتوب باقی‌مانده از ایشان اندک می‌نماید، اما جایگاه محوری او در سلسله طریقت و ارتباط عمیق او با زبان فارسی، زمینه‌ساز تحقیقی گسترده است.

در جمع دانشجویی ما که به یک اردوی چند روزه رفته بودیم از تمام ایران نماینده بود... که در این میان ​ابوالفضل، یکی از دانشجویان، بلند گفت: «این فارس‌ها همه را زیر سلطه‌ی خود گرفته و زبان فارسی را به ما تحمیل کرده‌اند.»

هویت ملی ایران بر پایه‌ی گذشته‌ی تاریخی چند هزار ساله، پیوستگی تمدنی عمیق، و یک شبکه‌ی پیچیده از تعاملات فرهنگی و زبانی شده است. با این حال، در دهه‌های اخیر، روایت‌هایی هستند که تلاش دارند ساختار تمدنی ایران را صرفاً بر پایه‌ی مناسبات قومی-زبانی بازتعریف کنند.