پـارادوکس «آتـاتـُرک» و مـیراث مخدوش «پان‌ترکیسم» 11 نوامبر 2026

پـارادوکس «آتـاتـُرک» و مـیراث مخدوش «پان‌ترکیسم»

در سال‌های اخیر، با تغییر جهت‌گیری‌های ژئوپلیتیک ترکیه و بازگشت شعارهای پان‌تورانیستی به صحنه سیاست بین‌الملل، پرسشی بنیادین و بحث‌برانگیز در میان مورخان و تحلیلگران سیاسی مطرح شده است: آیا کمال آتاتُرک، بنیان‌گذار جمهوری ترکیه، در واقع خالق و مروج ایدئولوژی پان‌ترکیسم بوده است؟

آنـکارا در میانه‌ی دو مسیرِ «نفوذ منطقه‌ای» و «فروپاشی انسجام داخلی» 10 نوامبر 2026

پیامدهای استراتژیک ترکی‌گرایی در سیاست خارجی آنکارا؛ آنـکارا در میانه‌ی دو مسیرِ «نفوذ منطقه‌ای» و «فروپاشی انسجام داخلی»

تاملی بر سیاست «ترامپ» در «قفقاز» 09 نوامبر 2026

آمریکا و تلاش برای مهار هژمون‌های منطقه‌ای؛ تاملی بر سیاست «ترامپ» در «قفقاز»

بایگانی‌های اسلایدر - صفحه 21 از 116 - آذرپژوه
بررسی حاکمیت فرهنگ ایران در قفقاز و شواهد تاریخی و راهکارهای احیای آن 18 اکتبر 2025
قلب تپنده‌ی تمدن ایرانی در شمال رود ارس

بررسی حاکمیت فرهنگ ایران در قفقاز و شواهد تاریخی و راهکارهای احیای آن

قفقاز شامل جمهوری‌های امروزی آذربایجان، ارمنستان، گرجستان و بخش‌هایی از داغستان، نه تنها از نظر جغرافیایی همواره تحت نفوذ یا حاکمیت مستقیم ایران قرار داشته، بلکه در طول قرون متمادی، زبان فارسی به عنوان زبان رسمی، دیوانی، علمی و ادبی این منطقه عمل کرده است

صحت نام «سبلان»، خاقانی و نقد مسئولین اردبیلی 18 اکتبر 2025

صحت نام «سبلان»، خاقانی و نقد مسئولین اردبیلی

تغییر نام "سبلان" به "ساوالان" نه تنها کمکی به حل مشکلات اصلی مردم اردبیل نمی‌کند، بلکه تمرکز جامعه را از مسائل مهم به سمت مناقشات کم‌اهمیت منحرف می‌سازد. تمرکز اصلی باید بر معیشت و توسعه منطقه باشد، نه بازی با نام‌ها.

تبریزی‌ها نخستین نسخه مصحح از دیوان حافظ را چاپ کردند 14 اکتبر 2025
در آیین بزرگداشت روز حافظ در بنیاد پژوهشی شهریار تبریز مطرح شد:

تبریزی‌ها نخستین نسخه مصحح از دیوان حافظ را چاپ کردند

آیین ویژه روز بزرگداشت حافظ شیرازی در بنیاد پژوهشی شهریار و با حضور استادان، پژوهشگران و علاقمندان شعر و ادب با موضوع محوری «آذربایجان و حافظ» و با تکیه بر نقش آذربایجان و پژوهشگران آذربایجانی در تکوین حافظ‌پژوهی برگزار شد

لرزش‌های تاریخی تبریز در اوزان شعر 14 اکتبر 2025
نگاهی به قطعه‌ای نایاب از زلزله‌ی تبریز (۱۱۳۹ ق.)

لرزش‌های تاریخی تبریز در اوزان شعر

قصد داریم به معرفی و بررسی قطعه‌ای بسیار ارزشمند بپردازیم که درباره زلزله ویرانگر تبریز در سال ۱۱۳۹ قمری سروده شده است. این سال‌ها مصادف بود با یکی از پرآشوب‌ترین دوره‌های تاریخ ایران. سقوط صفویه توسط افغان‌ها، تاخت و تاز محمود و اشرف، و سپس ظهور نادرشاه.

تـغییرِ نـام، تـغییرِ هـویت 14 اکتبر 2025
از محمد، علی، داریوش و فریدون تا قوبلای و آکای و هونتای!؟

تـغییرِ نـام، تـغییرِ هـویت

در طول سده‌ها، مردم آذربایجان چه در این سوی ارس و چه در آن سوی ارس که بعدها نام آذربایجان گرفته است، به عنوان بخشی جدایی‌ناپذیر از فلات ایران و جهان اسلام، از گنجینه مشترکی از اسامی و نام ایرانی و اسلامی بهره برده‌اند

بررسی تبعات طرح موسوم به دالان ترامپ برای ایروان 13 اکتبر 2025
ارمـنستان و چـالش مـشروعیت داخـلی!

بررسی تبعات طرح موسوم به دالان ترامپ برای ایروان

طرح دالان ترامپ یا دالان زنگزور، سنگین‌ترین هزینه سیاسی را متوجه ایروان کرده است. پذیرش این طرح، جامعه ارمنستان را در آستانه یک بحران مشروعیت داخلی قرار داده است

نگاهی کوتاه بر نشست جدید سازمان کشورهای تُرک 13 اکتبر 2025
از پنجره اقتصادی تا دروازه بلوک نظامی-سیاسی

نگاهی کوتاه بر نشست جدید سازمان کشورهای تُرک

سازمان کشورهای تُرک در نشست‌ اخیر، زمزمه‌هایی از یک انسجام راهبردی عمیق‌تر را به گوش جهانیان رسانده است. این تحول، یک رویداد حاشیه‌ای نیست؛ بلکه می‌تواند به مثابه گسستی مهم در توازن قدرت منطقه‌ای، به ویژه در منطقه وسیع اوراسیا و قفقاز، تعبیر شود

تاملی بر کتاب؛ «از گلستان تا ترکمانچای» 12 اکتبر 2025
بازخوانی نفوذ استعماری و توان نظامی ایران از منظر ژنرال الکسی یرمولوف

تاملی بر کتاب؛ «از گلستان تا ترکمانچای»

دو جنگ خانمان‌سوز ایران و روسیه تزاری به دو فاجعه ملی انجامید: قرارداد گلستان که بخش‌های مهمی از قفقاز شمالی، گرجستان و داغستان را جدا کرد، و قرارداد ترکمانچای که علاوه بر جدا کردن ایروان و نخجوان، حق کشتیرانی ایران در دریای خزر را محدود کرد

حافظ در آذربایجان؛ از نوای ارس تا روستای هم‌نام در آذربایجان شرقی 12 اکتبر 2025

حافظ در آذربایجان؛ از نوای ارس تا روستای هم‌نام در آذربایجان شرقی

حافظ توانسته است مرزهای جغرافیا و زبان را درنوردد و در قلب تمامی اقوام ایرانی جای گیرد. اما در میان تمامی این دلبستگی‌ها، ارتباط آذربایجان با خواجه شمس‌الدین محمد، یک رابطه صرفاً ادبی نیست، بلکه یک پیوند عمیق فرهنگی و هویتی است.

دریای «کاسپین» در آستانه‌ی فاجعه 09 اکتبر 2025
زنگ‌های خطر برای میراث آبی منطقه به صدا درآمده‌اند

دریای «کاسپین» در آستانه‌ی فاجعه

کاسپین میراثی است که نیاکان ما به امانت به دستمان سپرده‌اند. اما امروز، زنگ‌های خطر با صدای بلندتری از همیشه به صدا درآمده‌اند: کاسپین در آستانه یک فاجعه زیست‌محیطی قرار دارد و اگر اقدامی جدی و فوری صورت نگیرد، این نگین آبی آسیا ممکن است به زودی به خاطره‌ها بپیوندد

مقالات سردبیرآرشیو
تـغییرِ نام، تـغییرِ هـویت
نویسنده : سردبیر از محمد، علی، داریوش و فریدون تا قوبلای و آکای و هونتای!؟

مردم آذربایجان به عنوان بخشی جدایی‌ناپذیر از ایران و اسلام، از گنجینه مشترکی از اسامی و نام‌ های ایرانی و اسلامی بهره برده‌اند. اما این روزها در برخی محافل و مناطق، شاهد ظهور نام‌هایی هستیم که نه تنها در تاریخ این مرز و بوم، بلکه در خود جمهوری آذربایجان نیز فاقد سابقه‌ی رایج هستند؛ اسامی نظیر «قوبلای»، «قونتای»، «آیهان»، «اُکتای» و....