پـارادوکس «آتـاتـُرک» و مـیراث مخدوش «پان‌ترکیسم» 11 نوامبر 2026

پـارادوکس «آتـاتـُرک» و مـیراث مخدوش «پان‌ترکیسم»

در سال‌های اخیر، با تغییر جهت‌گیری‌های ژئوپلیتیک ترکیه و بازگشت شعارهای پان‌تورانیستی به صحنه سیاست بین‌الملل، پرسشی بنیادین و بحث‌برانگیز در میان مورخان و تحلیلگران سیاسی مطرح شده است: آیا کمال آتاتُرک، بنیان‌گذار جمهوری ترکیه، در واقع خالق و مروج ایدئولوژی پان‌ترکیسم بوده است؟

آنـکارا در میانه‌ی دو مسیرِ «نفوذ منطقه‌ای» و «فروپاشی انسجام داخلی» 10 نوامبر 2026

پیامدهای استراتژیک ترکی‌گرایی در سیاست خارجی آنکارا؛ آنـکارا در میانه‌ی دو مسیرِ «نفوذ منطقه‌ای» و «فروپاشی انسجام داخلی»

تاملی بر سیاست «ترامپ» در «قفقاز» 09 نوامبر 2026

آمریکا و تلاش برای مهار هژمون‌های منطقه‌ای؛ تاملی بر سیاست «ترامپ» در «قفقاز»

بایگانی‌های اسلایدر - صفحه 11 از 116 - آذرپژوه
شاعر میهن‌پرستی که تفرقه را رسوا ساخت! 10 فوریه 2026
تاکید بر رد ادعاهای تجزیه‌طلبانه با استناد به یک بیت مشهور؛

شاعر میهن‌پرستی که تفرقه را رسوا ساخت!

به درستی می‌توان شهریار را یکی از آگاه‌ترین میهن‌دوستان ایرانی دانست. ایران‌دوستی شهریار، یک رویکرد صرفاً احساسی یا محلی نبود؛ بلکه ریشه در فهم عمیق تاریخی و اعتقاد راسخ به پیوستگی فرهنگی و هویتی ایران داشت

آینه‌ای از هویت ایرانی در فراسوی مرزها 09 فوریه 2026
تاملی بر فرهنگ غنی ایرانی در مسجد و گورستان ایرانیان در استانبول

آینه‌ای از هویت ایرانی در فراسوی مرزها

در طول تاریخ، نفوذ عمیق فرهنگ ایرانی، که زبان فارسی را به زبان دیوان‌سالاری، شعر و عرفان بدل کرده بود، بر ساختار اجتماعی، هنری و مذهبی منطقه‌ی آناتولی، به‌ویژه در دوران امپراتوری عثمانی، سایه‌ای ماندگار افکنده است.

وجه تسمیه‌ی نـام «آذربـایجان» 09 فوریه 2026
به روایت چند محقق ایرانی و خارجی بررسی می‌شود؛

وجه تسمیه‌ی نـام «آذربـایجان»

در میان نام‌های جغرافیایی ایران، کمتر واژه‌ای به اندازه‌ی «آذربایجان» موضوعِ مناقشه و گفت‌وگو بوده است. و پرسش محوری آن است که این واژه از کجا آمده و چه معنایی دارد؟ آیا ریشه‌ی آن ایرانی است یا همان‌گونه که برخی مدعی‌اند، شکلی ترکی و متأخر از واژه‌ی دیگر است؟

از «اران» تـا «آذربـایجان»؛  داستان نامی که تاریخ را دگرگون کرد 08 فوریه 2026
آذرپژوه بررسی می‌کند:

از «اران» تـا «آذربـایجان»؛ داستان نامی که تاریخ را دگرگون کرد

با خروج روسیه از صحنه‌ی جنگ جهانی، نیروهای این کشور در شمال ایران و قفقاز دچار فروپاشی شد و در این شرایط، مردمان قفقاز ـ شامل گرجی‌ها، ارامنه و مسلمانان ـ که دیگر سلطه‌ی روس را بر فراز سر خود نمی‌دیدند، برای اعلام جدایی از امپراتوری روسیه، اقدام به تشکیل فدراسیونی مشترک کردند.

فاز جدید شیعه‌ستیزی در جمهوری آذربایجان 07 فوریه 2026

فاز جدید شیعه‌ستیزی در جمهوری آذربایجان

اصلاحیه مجلس جمهوری آذربایجان، که به بهانه ممنوعیت «اجبار کودکان به اعتقاد دینی» تصویب شده، در عمل به معنای ممنوعیت تربیت دینی کودکان بر اساس مبانی تشیع است و نشانه‌ای آشکار از سیاست سیستماتیک شیعه‌ستیزی در این کشور به شمار می‌رود.

کـوراوغـلو؛ از راهـزنی در روایـت تا چـهره‌ای اسطوره‌ای در سیاست فرهنگی 07 فوریه 2026
آذرپژوه بررسی می‌کند:

کـوراوغـلو؛ از راهـزنی در روایـت تا چـهره‌ای اسطوره‌ای در سیاست فرهنگی

یکی از این چهره‌های پرجدل تاریخ شفاهی، شخصیت «کوراوغلو» است؛ فردی که در روایت‌های مردمی آذربایجان، آناتولی و قفقاز، گاه قهرمان عدالت‌خواه و گاه راهزنی گستاخ و شورشی تصویر شده است...

تصمیم جدید دولت ترکیه و اعتراض گسترده‌ی علویان 01 فوریه 2026
طبقه‌بندی «جم‌خانه» به عنوان مرکز فرهنگی، نه عبادتگاه

تصمیم جدید دولت ترکیه و اعتراض گسترده‌ی علویان

«جم‌خانه»‌ها، نه تنها محل عبادت، بلکه مرکز آموزش اخلاق و پیوند اجتماعی علویان‌ هستند و چنین جایگاهی، جم‌خانه را در ذهن علویان معادل مسجد یا کلیسا قرار می‌دهد. اما وزارت شهرسازی ترکیه مصوبه‌ای منتشر کرد که جایگاه حقوقی جم‌خانه‌ها را به‌عنوان «مراکز فرهنگی» تعیین می‌کند!

قورد (گرگ)، نماد اصیل آذربایجان یا ساخته‌ی دستگاه تبلیغاتی پان‌ترکیسم؟ 01 فوریه 2026

قورد (گرگ)، نماد اصیل آذربایجان یا ساخته‌ی دستگاه تبلیغاتی پان‌ترکیسم؟

عده‌ای کوشیده‌اند تا نماد «گرگ خاکستری» را به عنوان نشانه‌ای از «هویت مردم آذربایجان» معرفی کنند. این نماد، هرچند در میان برخی جریان‌های سیاسی در ترکیه به عنوان سمبل ملی‌گرایی افراطی شناخته می‌شود، اما هیچ ریشه‌ای در بستر تاریخی، فرهنگی و ادبی آذربایجان ایران ندارد.

«بـاید مـاند و وطـن را سـاخت» 31 ژانویه 2026
گفت‌وگوی صمیمی با چهار جوان تبریزی در روز جوان؛

«بـاید مـاند و وطـن را سـاخت»

چهار جوان تبریزی؛ بابک و امیرعلی، یکی فارغ‌التحصیل از یک دانشگاه‌ معتبرِ پایتخت و دومی فارغ التحصیل دانشگاه صنعتی سهند که متاسفانه همچنان در جست‌وجوی کار هستند! و افسانه و احمدرضا که هنوز با امید به آینده درس می‌خوانند؛ میهمان ما در یک کافه‌ی دنج در قلب کلانشهرِ زیبای تبریز بودند.

تحلیل پیامدهای سناریوی «محاصره دریایی کامل» بر اقتصاد ایران و جهان 31 ژانویه 2026

تحلیل پیامدهای سناریوی «محاصره دریایی کامل» بر اقتصاد ایران و جهان

"جروزالم تایمز" نوشته که «دولت ترامپ در حال بررسی امکان اعمال یک محاصره دریایی علیه ایران است....» اگر آمریکا بخواهد چنین سناریویی را علیه جمهوری اسلامی ایران به اجرا درآورد، پیامدهای اقتصادی و بین‌المللی آن ابعاد گسترده‌ای خواهد داشت

مقالات سردبیرآرشیو
تـغییرِ نام، تـغییرِ هـویت
نویسنده : سردبیر از محمد، علی، داریوش و فریدون تا قوبلای و آکای و هونتای!؟

مردم آذربایجان به عنوان بخشی جدایی‌ناپذیر از ایران و اسلام، از گنجینه مشترکی از اسامی و نام‌ های ایرانی و اسلامی بهره برده‌اند. اما این روزها در برخی محافل و مناطق، شاهد ظهور نام‌هایی هستیم که نه تنها در تاریخ این مرز و بوم، بلکه در خود جمهوری آذربایجان نیز فاقد سابقه‌ی رایج هستند؛ اسامی نظیر «قوبلای»، «قونتای»، «آیهان»، «اُکتای» و....