پـارادوکس «آتـاتـُرک» و مـیراث مخدوش «پان‌ترکیسم» 11 نوامبر 2026

پـارادوکس «آتـاتـُرک» و مـیراث مخدوش «پان‌ترکیسم»

در سال‌های اخیر، با تغییر جهت‌گیری‌های ژئوپلیتیک ترکیه و بازگشت شعارهای پان‌تورانیستی به صحنه سیاست بین‌الملل، پرسشی بنیادین و بحث‌برانگیز در میان مورخان و تحلیلگران سیاسی مطرح شده است: آیا کمال آتاتُرک، بنیان‌گذار جمهوری ترکیه، در واقع خالق و مروج ایدئولوژی پان‌ترکیسم بوده است؟

تاملی بر سیاست «ترامپ» در «قفقاز» 09 نوامبر 2026

آمریکا و تلاش برای مهار هژمون‌های منطقه‌ای؛ تاملی بر سیاست «ترامپ» در «قفقاز»

تاملی بر شکل‌گیری و فعالیت سازمان « گرگ‌های خاکستری » 04 نوامبر 2026

بـازوی پـنهان قـدرت و ابـزار جنگ‌های نیابتی تاملی بر شکل‌گیری و فعالیت سازمان « گرگ‌های خاکستری »

بایگانی‌های قفقاز - صفحه 3 از 20 - آذرپژوه
طرح موزیانه آمریکا برای هدف قرار دادن تعاملات اقتصادی ایران و روسیه با ارمنستان 14 فوریه 2026

طرح موزیانه آمریکا برای هدف قرار دادن تعاملات اقتصادی ایران و روسیه با ارمنستان

سفر جی.دی. ونس به ارمنستان، در ظاهر با شعار «پشتیبانی از توسعه‌ی پایدار و انرژی پاک در قفقاز جنوبی» انجام شد، اما در باطن جرقه‌ای برای اجرای یکی از برنامه‌های راهبردی واشنگتن علیه محور ایران – روسیه – چین بود؛

از «اران» تـا «آذربـایجان»؛  داستان نامی که تاریخ را دگرگون کرد 08 فوریه 2026
آذرپژوه بررسی می‌کند:

از «اران» تـا «آذربـایجان»؛ داستان نامی که تاریخ را دگرگون کرد

با خروج روسیه از صحنه‌ی جنگ جهانی، نیروهای این کشور در شمال ایران و قفقاز دچار فروپاشی شد و در این شرایط، مردمان قفقاز ـ شامل گرجی‌ها، ارامنه و مسلمانان ـ که دیگر سلطه‌ی روس را بر فراز سر خود نمی‌دیدند، برای اعلام جدایی از امپراتوری روسیه، اقدام به تشکیل فدراسیونی مشترک کردند.

فاز جدید شیعه‌ستیزی در جمهوری آذربایجان 07 فوریه 2026

فاز جدید شیعه‌ستیزی در جمهوری آذربایجان

اصلاحیه مجلس جمهوری آذربایجان، که به بهانه ممنوعیت «اجبار کودکان به اعتقاد دینی» تصویب شده، در عمل به معنای ممنوعیت تربیت دینی کودکان بر اساس مبانی تشیع است و نشانه‌ای آشکار از سیاست سیستماتیک شیعه‌ستیزی در این کشور به شمار می‌رود.

قفقاز در آستانه‌ی دگرگونی بزرگ ژئوپلیتیکی؟! 27 ژانویه 2026
استقرار بزرگ‌ترین پایگاه نظامی ناتو در جمهوری آذربایجان؛

قفقاز در آستانه‌ی دگرگونی بزرگ ژئوپلیتیکی؟!

باکو قصد دارد بزرگ‌ترین پایگاه نظامی ناتو در قفقاز جنوبی را در خاک خود احداث کند. این تحول، اگرچه هنوز در مرحله‌ی اعلام رسانه‌ای است، اما می‌توان از آن به‌عنوان نقطه‌ی عطفی تازه در بازتعریف موازنه‌ی قدرت در قفقاز یاد کرد.

نقش مردم آذربایجان در نابودی فرقه دموکرات 14 دسامبر 2025
گشت و گذار در لابه‌لای نوشته‌های پژوهشگران غربی درباره؛

نقش مردم آذربایجان در نابودی فرقه دموکرات

اگر مردم آذربایجان نمی‌خواستند، کار ارتش مرکزی برای درهم کوبیدن عوامل فرقه دموکرات آذربایجان بسیار سخت و پیچیده بود و اگر مردم در کنار ارتش سرخ و پیشه‌وری قرار می‌گرفتند، هیچ نیرویی نمی‌توانست اراده آنان را خدشه‌دار کند!

درس‌هـای ۲۱ آذر ۱۳۲۵ بـرای امـروز ایـران 11 دسامبر 2025
نقش آرشیوهای شوروی در افشای ماهیت فرقه‌ی دموکرات آذربایجان؛

درس‌هـای ۲۱ آذر ۱۳۲۵ بـرای امـروز ایـران

«فرقه دموکرات آذربایجان» با رهبری جعفر پیشه‌وری، نه تنها نمادی از شورش منطقه‌ای، بلکه ابزاری در دست شوروی برای فشار بر دولت مرکزی تهران بود تا امتیازات حیاتی، به‌ویژه در حوزه نفت، به دست آید

پتانسیل راهبردی ایران و ارمنستان در کریدور خلیج فارس– دریای سیاه 03 دسامبر 2025

پتانسیل راهبردی ایران و ارمنستان در کریدور خلیج فارس– دریای سیاه

کریدور خلیج فارس– دریای سیاه طرحی است که در سطحی بسیار فراتر از ترانزیت کالا تعریف می‌شود. این پروژه اتصال بندرعباس ایران را از طریق ارمنستان و گرجستان به بنادر دریای سیاه (و در نهایت اروپا) ممکن می‌سازد.

«پیشه‌وری» در قیام «میرزا کوچک‌خان جنگلی» 02 دسامبر 2025
همزمان با سالگرد قیام میرزا کوچک خان و نزدیک شدن به سالگرد سرنگونی فرقه دموکرات بررسی می‌شود:

«پیشه‌وری» در قیام «میرزا کوچک‌خان جنگلی»

با رخداد انقلاب اکتبر، فضای فکری جدیدی در میان برخی روشنفکران ایرانی پدید آمد. این تغییرات در گیلان، زمینه را برای ورود فعالانی با دیدگاه‌های متفاوت فراهم ساخت. سیدجعفر پیشه‌وری یکی از این افراد بود.

پیوستن «باکو» و «آلماتی» به جبهه جدید انرژی و فناوری 01 دسامبر 2025
گسترش محور تل‌آویو در قفقاز و آسیای مرکزی؛

پیوستن «باکو» و «آلماتی» به جبهه جدید انرژی و فناوری

باکو و آلماتی، در حال تعمیق روابط خود با رژیم صهیونیستی هستند. این تحولات، که شامل سرمایه‌گذاری‌های کلان در حوزه انرژی و دسترسی به فناوری‌های پیشرفته نظامی و غیرنظامی می‌شود، نمایانگر یک تغییر ژئوپلیتیکی جدید در منطقه است

استراتژی نفوذ آمریکا در قفقاز و ضرورت ایستادگی ایران 22 نوامبر 2025

استراتژی نفوذ آمریکا در قفقاز و ضرورت ایستادگی ایران

استراتژی «راه ترامپ» که هدف نهایی آن تثبیت نفوذ آمریکا در مسیرهای استراتژیک منطقه است، یکی از مهم‌ترین رویکردهای سیاست خارجی دولت واشنگتن در قفقاز محسوب می‌شود.

مقالات سردبیرآرشیو
تـغییرِ نام، تـغییرِ هـویت
نویسنده : سردبیر از محمد، علی، داریوش و فریدون تا قوبلای و آکای و هونتای!؟

مردم آذربایجان به عنوان بخشی جدایی‌ناپذیر از ایران و اسلام، از گنجینه مشترکی از اسامی و نام‌ های ایرانی و اسلامی بهره برده‌اند. اما این روزها در برخی محافل و مناطق، شاهد ظهور نام‌هایی هستیم که نه تنها در تاریخ این مرز و بوم، بلکه در خود جمهوری آذربایجان نیز فاقد سابقه‌ی رایج هستند؛ اسامی نظیر «قوبلای»، «قونتای»، «آیهان»، «اُکتای» و....