پـارادوکس «آتـاتـُرک» و مـیراث مخدوش «پان‌ترکیسم» 11 نوامبر 2026

پـارادوکس «آتـاتـُرک» و مـیراث مخدوش «پان‌ترکیسم»

در سال‌های اخیر، با تغییر جهت‌گیری‌های ژئوپلیتیک ترکیه و بازگشت شعارهای پان‌تورانیستی به صحنه سیاست بین‌الملل، پرسشی بنیادین و بحث‌برانگیز در میان مورخان و تحلیلگران سیاسی مطرح شده است: آیا کمال آتاتُرک، بنیان‌گذار جمهوری ترکیه، در واقع خالق و مروج ایدئولوژی پان‌ترکیسم بوده است؟

آنـکارا در میانه‌ی دو مسیرِ «نفوذ منطقه‌ای» و «فروپاشی انسجام داخلی» 10 نوامبر 2026

پیامدهای استراتژیک ترکی‌گرایی در سیاست خارجی آنکارا؛ آنـکارا در میانه‌ی دو مسیرِ «نفوذ منطقه‌ای» و «فروپاشی انسجام داخلی»

تاملی بر سیاست «ترامپ» در «قفقاز» 09 نوامبر 2026

آمریکا و تلاش برای مهار هژمون‌های منطقه‌ای؛ تاملی بر سیاست «ترامپ» در «قفقاز»

بایگانی‌های سیاست - صفحه 5 از 68 - آذرپژوه
پـیامدهای مـعرفتی، اخـلاقی و رفـتاریِ قوم‌گرایی 21 مه 2026
بررسی عصبیت‌های قومی از منظر قرآن کریم در گروه سیاسی آذرپژوه:

پـیامدهای مـعرفتی، اخـلاقی و رفـتاریِ قوم‌گرایی

تعصب کورکورانه، کنشی تفسیری و رفتاری است که با اصالت دادن به قوم‌گرایی فراتر از محور حق، بستر اجرایی عدالت را نابود ساخته و جامعه را به ورطه‌ی قومی و واگرایی سوق می‌دهد

نقدی بر نژادپرستی و تاریخ‌سازی‌های قوم‌گرا 21 فوریه 2026
ریشه‌های مشترک، تفاوت‌های جغرافیایی

نقدی بر نژادپرستی و تاریخ‌سازی‌های قوم‌گرا

بحث نژاد، اگر از هیاهوی سیاسی و ایدئولوژیک فاصله بگیرد، بیش از آن‌که ریشه در ذات و آفرینش انسان داشته باشد، تحت تأثیر عامل جغرافیا، اقلیم و شرایط زیستی شکل گرفته است و انسان‌ها در اصل خلقت و آفرینش یکسان‌اند!

استـراتژی جـریانات واگـرا برای ایـجاد «تقابل میان اقوام ایرانی» 21 فوریه 2026

استـراتژی جـریانات واگـرا برای ایـجاد «تقابل میان اقوام ایرانی»

استراتژی مشترک همه‌ی جریانات واگرا به تقابل کشاندن ایرانیان با یکدیگر، با برجسته‌سازی اختلافات قومی و زبانی و به حاشیه راندن عناصر وحدت‌بخش ملی است.

بازتعریف نقشه‌ی لجستیکی قفقاز جنوبی 18 فوریه 2026
پروژه‌ی TRIPP و قمار بزرگ واشنگتن در حیاط‌خلوت مسکو؛

بازتعریف نقشه‌ی لجستیکی قفقاز جنوبی

قفقاز جنوبی، این باریکه‌ی استراتژیک میان دریای کاسپین و سیاه، بار دیگر به کانون اصلی رقابت قدرت‌های جهانی بدل شده است. اما این بار، بازی نه بر سر خطوط مرزی سنتی، بلکه بر سر «ژئوپلیتیکِ سرعت» و «لجستیکِ سیاسی» است

«آذربـایجـان» واقـعی کجاست؟ 16 فوریه 2026
با تاملی بر نوشته های "بارتولد" بررسی می‌شود:

«آذربـایجـان» واقـعی کجاست؟

امروزه کمتر کسی است که از پشتوانه‌ی تاریخی نام جمهوری «آذربایجان» پرسش نکند؛ چرا که در سال ۱۹۱۸ میلادی، برای سرزمین‌های قفقازی ایران که بیش از یک سده پیش طی عهدنامه‌های گلستان و ترکمانچای جدا شده بودند، نامی برگزیده شد که پیش‌تر در جنوب رود ارس وجود داشت!

تأملی بر تلاش‌های سازمان‌یافته برای تجزیه‌ی ایران در پسِ بحران‌های منطقه‌ای 14 فوریه 2026
سیاست شوم «گـسل اقـوام»

تأملی بر تلاش‌های سازمان‌یافته برای تجزیه‌ی ایران در پسِ بحران‌های منطقه‌ای

طرح «فعال‌سازی گسل اقوام» با نگاهی به ترکیب جمعیتی ایران، استدلال می‌کند که تنها حدود ۵۰ تا ۶۰ درصد جمعیت را فارس زبان‌های شیعه تشکیل می‌دهند و این بدان معناست که بخش بزرگی از شهروندان ایران، شامل آذری‌ها، کردها، عرب‌های خوزستان و بلوچ‌ها، در مناطق پیرامونی ساکن‌اند.

طرح موزیانه آمریکا برای هدف قرار دادن تعاملات اقتصادی ایران و روسیه با ارمنستان 14 فوریه 2026

طرح موزیانه آمریکا برای هدف قرار دادن تعاملات اقتصادی ایران و روسیه با ارمنستان

سفر جی.دی. ونس به ارمنستان، در ظاهر با شعار «پشتیبانی از توسعه‌ی پایدار و انرژی پاک در قفقاز جنوبی» انجام شد، اما در باطن جرقه‌ای برای اجرای یکی از برنامه‌های راهبردی واشنگتن علیه محور ایران – روسیه – چین بود؛

وجه تسمیه‌ی نـام «آذربـایجان» 09 فوریه 2026
به روایت چند محقق ایرانی و خارجی بررسی می‌شود؛

وجه تسمیه‌ی نـام «آذربـایجان»

در میان نام‌های جغرافیایی ایران، کمتر واژه‌ای به اندازه‌ی «آذربایجان» موضوعِ مناقشه و گفت‌وگو بوده است. و پرسش محوری آن است که این واژه از کجا آمده و چه معنایی دارد؟ آیا ریشه‌ی آن ایرانی است یا همان‌گونه که برخی مدعی‌اند، شکلی ترکی و متأخر از واژه‌ی دیگر است؟

از «اران» تـا «آذربـایجان»؛  داستان نامی که تاریخ را دگرگون کرد 08 فوریه 2026
آذرپژوه بررسی می‌کند:

از «اران» تـا «آذربـایجان»؛ داستان نامی که تاریخ را دگرگون کرد

با خروج روسیه از صحنه‌ی جنگ جهانی، نیروهای این کشور در شمال ایران و قفقاز دچار فروپاشی شد و در این شرایط، مردمان قفقاز ـ شامل گرجی‌ها، ارامنه و مسلمانان ـ که دیگر سلطه‌ی روس را بر فراز سر خود نمی‌دیدند، برای اعلام جدایی از امپراتوری روسیه، اقدام به تشکیل فدراسیونی مشترک کردند.

فاز جدید شیعه‌ستیزی در جمهوری آذربایجان 07 فوریه 2026

فاز جدید شیعه‌ستیزی در جمهوری آذربایجان

اصلاحیه مجلس جمهوری آذربایجان، که به بهانه ممنوعیت «اجبار کودکان به اعتقاد دینی» تصویب شده، در عمل به معنای ممنوعیت تربیت دینی کودکان بر اساس مبانی تشیع است و نشانه‌ای آشکار از سیاست سیستماتیک شیعه‌ستیزی در این کشور به شمار می‌رود.

مقالات سردبیرآرشیو
تـغییرِ نام، تـغییرِ هـویت
نویسنده : سردبیر از محمد، علی، داریوش و فریدون تا قوبلای و آکای و هونتای!؟

مردم آذربایجان به عنوان بخشی جدایی‌ناپذیر از ایران و اسلام، از گنجینه مشترکی از اسامی و نام‌ های ایرانی و اسلامی بهره برده‌اند. اما این روزها در برخی محافل و مناطق، شاهد ظهور نام‌هایی هستیم که نه تنها در تاریخ این مرز و بوم، بلکه در خود جمهوری آذربایجان نیز فاقد سابقه‌ی رایج هستند؛ اسامی نظیر «قوبلای»، «قونتای»، «آیهان»، «اُکتای» و....