مسجد کبود؛ شکوه فیروزه‌ای ایران در عصر “قره‌قویونلوها” 02 نوامبر 2026

مسجد کبود؛ شکوه فیروزه‌ای ایران در عصر “قره‌قویونلوها”

عمارت مظفریه، معروف به مسجد کبود یا مسجد جهانشاه، اثری است که در قرن نهم هجری ساخته شد؛ زمانی که تبریز پایتخت حکومت قره‌قویونلوها بود و در پی دگرگونی‌های سیاسی، هنر ایرانی با رنگ و روح تازه‌ای درخشش یافت.

بررسی زندگی و آثار شیخ شهاب‌الدین اهری 27 اکتبر 2026

اسطوره‌ی سکوت و تجلی زبان فارسی در عرفان آذربایجان بررسی زندگی و آثار شیخ شهاب‌الدین اهری

سیاحت‌نامه‌ی «اولیا چلبی» درباره‌ی زبان و فرهنگ در شهرهای ماکو، قره‌باغ و نخجوان 26 اکتبر 2026

با تاکید بر نوشته‌های جهانگرد عثمانی بررسی می‌شود: سیاحت‌نامه‌ی «اولیا چلبی» درباره‌ی زبان و فرهنگ در شهرهای ماکو، قره‌باغ و نخجوان

جغرافیای فرهنگی، پیوند تاریخی ایران و قفقاز 24 اکتبر 2026

بررسی آیین‌ها و رسوم باستانی و تاریخی ایرانی در آن سوی ارس؛ جغرافیای فرهنگی، پیوند تاریخی ایران و قفقاز

بایگانی‌های فرهنگ - صفحه 20 از 29 - آذرپژوه
ایران چقدر آذری زبان دارد؟! 30 آگوست 2023
به روایت اسناد ایرانی و خارجی بررسی می شود؛

ایران چقدر آذری زبان دارد؟!

در آمار ارائه ‌شده از سوی سازمان اطلاعات مرکزی امریکا که از آن به‌عنوان «فکت بوک» کشورها نام‌ برده می‌شد، داده‌های جمعیتی ایران نشان می‌داد که ترکیب قومی کشور نسبتاً منسجم است.

آذربایجان و زبان مردمانش 29 آگوست 2023

آذربایجان و زبان مردمانش

زبان ترکی آذربایجانی هم که عزیز دل همه مردم ایران و آذربایجانیان است، به عنوان بخشی از هویتِ ایرانیِ یک آذربایجانی تعریف می‌شود نه هویتی مستقل از ایران.

بررسی بایدها و نبایدهای اصل ۱۵ قانون اساسی 29 آگوست 2023
آذرپژوه بررسی می‌کند:

بررسی بایدها و نبایدهای اصل ۱۵ قانون اساسی

گروه فرهنگ و ادب:اصل 15 قانون اساسی می گوید: «زبان و خط رسمي و مشترك مردم ايران فارسي است‌. اسناد و مكاتبات و متون رسمي و كتب درسي بايد با اين زبان و خط باشد ولي استفاده از زبان هاي محلي و قومي در مطبوعات و رسانه‌هاي گروهي و تدريس ادبيات آنها در مدارس‌، در كنار زبان ‌فارسي آزاد است‌.»

«دیـن و مذهب در اشعار شـهریار» 29 آگوست 2023
بررسی «شهریار و ایرانیت» در گروه فرهنگ و ادب آذرپژوه:

«دیـن و مذهب در اشعار شـهریار»

گروه فرهنگ و ادب/دین و خصوصا مذهب تشیع در اشعار شهریار جایگاه ویژه‌ای دارند و از شعر ترکی «عزا خانه اولوب گوییلر حسینه»تا شعر فارسی همای رحمت، ارادات او به ائمه اطهار(ع) را می رساند.

«جــانانه آذربــایجان» 29 آگوست 2023
بررسی «شهریار و ایرانیت» در گروه فرهنگ و ادب آذرپژوه :

«جــانانه آذربــایجان»

گروه فرهنگ و ادب:در نگاه شهریار آذربایجان فرزند خلف ایران است و وظیفه‌ی حفظ تمامیت ارضی آن به عهده اوست. شهریار در شعر با صراحت تمام آذربایجان را جایگاه دین ایرانی زرتشتی و مسکن آریایی ها معرفی می کند.

«شـــیون شـــهریور» 27 آگوست 2023
بررسی «شهریار و ایرانیت» در گروه فرهنگ و ادب آذرپژوه:

«شـــیون شـــهریور»

گروه فرهنگ و ادب/شهریار گرچه دوره ای کوتاه کنج عزلت گزیده بود لیکن هیچ گاه بی توجه به تحولات سیاسی اجتماعی اطراف خود نبود. و فعالانه نظراتش را در خصوص تحولات ایران ابراز کرده است.

«من آن پیرم که شیران را به بازی برنمی‌گیرم» 26 آگوست 2023
بررسی «شهریار و ایرانیت» در گروه فرهنگ و ادب آذرپژوه:

«من آن پیرم که شیران را به بازی برنمی‌گیرم»

گروه فرهنگ و ادب: مطالعه کليات اشعار شهريار نشان مي‌دهد که فردوسي را به چشم شاعري بي‌بديل و احياگر هويت ايراني مي‌نگريست. از اين روي اشعاري که وی براي فردوسي سروده، ضمن آنکه تجلیل از مقام اوست.

«پـشمینه‌ی حـافظ، بـرقامت جـز او نبرآزید» 24 آگوست 2023
بررسی «شهریار و ایرانیت» در گروه فرهنگ و ادب آذرپژوه:

«پـشمینه‌ی حـافظ، بـرقامت جـز او نبرآزید»

گروه فرهنگ و ادب:زبان فارسی یکی از مولفه های مهم ایرانیت است و مشارکت مفاخر و مشاهیری که زبان اولشان فارسی نبوده، در تکوین و توسعه ادبیات فاخر آن، ملی و مشترک بودن فارسی برای ایرانیان را می رساند.

بررسی زبان پیشین آذربایجان از میان اشعار شاعر تبریزی 23 آگوست 2023
آذرپژوه بررسی می‌کند:

بررسی زبان پیشین آذربایجان از میان اشعار شاعر تبریزی

گروه فرهنگ و ادب: ابوعبداله شمس‌الدين محمد بن عزالدين بن عادل يوسف البزازينى تبريزى، معروف به شيرين يا ملا محمدشيرين و مشهور به «شمس مغربى» كه از وى با عنوان قدوة العارفين و زبدة الواصلین نيز ياد كرده‌اند،

«خُـفاش‌لار آراســیندا» 22 آگوست 2023
بررسی «شهریار و ایرانیت» در گروه فرهنگ و ادب آذرپژوه:

«خُـفاش‌لار آراســیندا»

از دیگر شعرایی که با شهریار مراوده قلمی داشت و او نیز شهریار را به امید توهمی به واگرایی از ایران، تشویق می کرد بلود قره چورلو بود. البته وی قفقازی نبود و در مراغه به دنیا آمد و در تهران فوت کرد، لیکن به شدت دارای عقاید واگرایانه بود.

مقالات سردبیرآرشیو
تـغییرِ نام، تـغییرِ هـویت
نویسنده : سردبیر از محمد، علی، داریوش و فریدون تا قوبلای و آکای و هونتای!؟

مردم آذربایجان به عنوان بخشی جدایی‌ناپذیر از ایران و اسلام، از گنجینه مشترکی از اسامی و نام‌ های ایرانی و اسلامی بهره برده‌اند. اما این روزها در برخی محافل و مناطق، شاهد ظهور نام‌هایی هستیم که نه تنها در تاریخ این مرز و بوم، بلکه در خود جمهوری آذربایجان نیز فاقد سابقه‌ی رایج هستند؛ اسامی نظیر «قوبلای»، «قونتای»، «آیهان»، «اُکتای» و....