بایگانی‌های ایران - صفحه 2 از 48 - آذرپژوه
گزارشی از سلسله نشست‌های شاهنامه‌خوانی بنیاد ایران‌شناسی آذربایجان‌شرقی 21 مه 2026

گزارشی از سلسله نشست‌های شاهنامه‌خوانی بنیاد ایران‌شناسی آذربایجان‌شرقی

بیست‌وهفتمین نشست از دورِ تازه‌ی «سلسه نشست‌های شاهنامه‌خوانی بنیاد ایرانشناسی آذربایجان‌شرقی» با همکاری «انجمن ایرانی تاریخ، شعبه‌ی آذربایجان‌شرقی» برگزار شد.

جستجوی زبان پیشین آذربایجان در میان”سروده‌های عاشیق‌ها” 24 فوریه 2026
آذرپژوه بررسی می‌کند:

جستجوی زبان پیشین آذربایجان در میان”سروده‌های عاشیق‌ها”

در کتاب «پیرامون فرهنگ و تاریخ آذربایجان» درباره‌ی یافتن زبان پیشین آذربایجان از میان ترانه‌ها و سروده‌های عاشیق‌ها آمده است: «تحقيق‌ در ترانه‌ها و سروده‌هاي‌ عاشيقي‌ آذربايجان‌ مؤيد خوبي‌ بر اين‌ نظريه‌ است‌ كه‌ ثابت‌ شود ‌زبان‌ آذري‌ امروزي [ترکی آذری]‌ تازه‌ به‌ ميدان‌ آمده‌ است‌.

نسیمی و فضولی؛ از پارسی‌سرایی تا وام‌داری واژگانی در شعر ترکی 23 فوریه 2026
تداوم سنت ادبی فارسی در پهنه‌ی‌ ادبیات آذربایجان و قفقاز

نسیمی و فضولی؛ از پارسی‌سرایی تا وام‌داری واژگانی در شعر ترکی

در حالی که هویت‌های زبانی و قومیتی قفقاز جنوبی و آذربایجان پس از گذشت قرون، تکوین یافته‌اند، اما ریشه‌های عمیق سنت ادبی مسلط بر این منطقه، همچنان در گنجینه‌ی واژگان، مضامین عرفانی و ساختارهای شعری، زبان فارسی است

نقدی بر نژادپرستی و تاریخ‌سازی‌های قوم‌گرا 21 فوریه 2026
ریشه‌های مشترک، تفاوت‌های جغرافیایی

نقدی بر نژادپرستی و تاریخ‌سازی‌های قوم‌گرا

بحث نژاد، اگر از هیاهوی سیاسی و ایدئولوژیک فاصله بگیرد، بیش از آن‌که ریشه در ذات و آفرینش انسان داشته باشد، تحت تأثیر عامل جغرافیا، اقلیم و شرایط زیستی شکل گرفته است و انسان‌ها در اصل خلقت و آفرینش یکسان‌اند!

تحلیل پیامدهای سناریوی «محاصره دریایی کامل» بر اقتصاد ایران و جهان 31 ژانویه 2026

تحلیل پیامدهای سناریوی «محاصره دریایی کامل» بر اقتصاد ایران و جهان

"جروزالم تایمز" نوشته که «دولت ترامپ در حال بررسی امکان اعمال یک محاصره دریایی علیه ایران است....» اگر آمریکا بخواهد چنین سناریویی را علیه جمهوری اسلامی ایران به اجرا درآورد، پیامدهای اقتصادی و بین‌المللی آن ابعاد گسترده‌ای خواهد داشت

کابوس «اختلال تجارت جهانی» در صورت جنگ با ایران 28 ژانویه 2026
اعتراف تلخ تحلیل‌گر آمریکایی:

کابوس «اختلال تجارت جهانی» در صورت جنگ با ایران

اعتراضات داخلی در ایران طی ماه‌های گذشته، نه تنها در محافل داخلی، بلکه در اتاق‌های فکر و مراکز سیاست‌گذاری قدرت‌های بزرگ جهانی، به ویژه آمریکا و رژیم صهیونیستی، به عنوان یک نقطه عطف و فرصتی طلایی برای پیشبرد اهداف ژئوپلیتیک نگریسته می‌شد

اهرم جدید قدرت ایـران و روسـیه در هندسه‌ی نوین جهانی 29 دسامبر 2025
فعال‌سازی کریدور شمال–جنوب

اهرم جدید قدرت ایـران و روسـیه در هندسه‌ی نوین جهانی

تحریم‌های گسترده غرب علیه روسیه پس از بحران اوکراین و فشارهای اقتصادی مداوم بر ایران، این دو قدرت منطقه‌ای را به سمت بازتعریف مسیرهای تجاری و استراتژیک خود سوق داده است

تبیین هندسه‌ی اقـتدارِ ایـران 28 دسامبر 2025
در تلاقی سیاست، اقتصاد و فرهنگ؛

تبیین هندسه‌ی اقـتدارِ ایـران

برای ایران، که به حکم ضرورت‌های جغرافیایی در قلب هارتلند زمین قرار گرفته، «قوی‌تر شدن» نه یک انتخاب در میان گزینه‌های مختلف، بلکه تنها راهبرد حیاتی برای بقا، ثبات و پیشرفت است

بررسی «قوم‌گرایی» و «معماری هویت» در ایران 20 دسامبر 2025
قوم گرایی به دنبال قوام بخشیدن به واحدی است که خود را در تمایز با «دیگری» تعریف می‌کند

بررسی «قوم‌گرایی» و «معماری هویت» در ایران

قوم‌گرایی نوعی «معماری سیاسی-فرهنگی» هوشمندانه است که طی آن، هویت‌های قومی نه‌تنها حفظ، بلکه بازتعریف و بازسازی می‌شوند تا به عنوان ستون‌های یک بنای جدید سیاسی مورد استفاده قرار گیرند.

تحلیلی بر هویت ایرانی و جهانی مولانا جلال‌الدین 17 دسامبر 2025
آذرپژوه بررسی می‌کند:

تحلیلی بر هویت ایرانی و جهانی مولانا جلال‌الدین

سخن گفتن از «ملیت» و مذموم تر از آن نژاد، برای عارف و شاعری چون مولانا که خود را از قید مکان و زمان رها کرده و می‌گوید؛ «چه تدبیر ای مسلمانان که من خود را نمی‌دانم / نه ترسا نه یهودم من، نه گبرم نه مسلمانم»، در نگاه نخست شاید متناقض به نظر برسد

مقالات سردبیرآرشیو
تـغییرِ نام، تـغییرِ هـویت
نویسنده : سردبیر از محمد، علی، داریوش و فریدون تا قوبلای و آکای و هونتای!؟

مردم آذربایجان به عنوان بخشی جدایی‌ناپذیر از ایران و اسلام، از گنجینه مشترکی از اسامی و نام‌ های ایرانی و اسلامی بهره برده‌اند. اما این روزها در برخی محافل و مناطق، شاهد ظهور نام‌هایی هستیم که نه تنها در تاریخ این مرز و بوم، بلکه در خود جمهوری آذربایجان نیز فاقد سابقه‌ی رایج هستند؛ اسامی نظیر «قوبلای»، «قونتای»، «آیهان»، «اُکتای» و....