در جلسه رهبران رژیم اسرائیل با اشاره به آن‌چه «تهدید هسته‌ای و موشکی ایران» خواندند، از گزینه‌های ترور، حمله به زیرساخت‌های غیرنظامی و حتی تحریک ناآرامی‌های داخلی گفتند. اما اهداف اعلام‌شده نه‌تنها محقق نشد، بلکه نتیجه‌ای معکوس به بار آورد.

گروه سیاسی/ سردبیر: اسناد فاش‌شده از صورت‌جلسات محرمانه کابینه امنیتی رژیم اسرائیل تصویری از تصمیم‌سازی تل‌آویو پیش از آغاز جنگ ۱۲ روزه علیه ایران ارائه می‌دهد؛ نشستی پناهگاهی در تپه‌های غرب بیت‌المقدس که یک روز پیش از شروع حملات برگزار شد و در آن رهبران این رژیم با اشاره به آن‌چه «تهدید هسته‌ای و موشکی ایران» خواندند، از گزینه‌های ترور، حمله به زیرساخت‌های غیرنظامی و حتی تحریک ناآرامی‌های داخلی گفتند. اما آن‌گونه که تحولات نشان داد، اهداف اعلام‌شده نه‌تنها محقق نشد، بلکه نتیجه‌ای معکوس به بار آورد.

 

اسرائیل به چه می‌خواست برسد 

نخست‌وزیر رژیم عنوان کرد که اگر ایران متوقف نشود، در چند سال آینده به ظرفیت هسته‌ای قابل تسلیح می‌رسد و تهدیدی غیرقابل‌برگشت خواهد بود؛ بنابراین باید «ضربه‌ای بزرگ» به مراکز فرماندهی و دانشمندان وارد آورد. در کنار این ادعا، نگرانی از پیشرفت موشکی ایران و امید به آن‌که پس از ضربه، فضای گفتگو و مذاکره در موقعیتی متفاوت شکل گیرد، مضمون بحث‌ها بود.

 

علت ناکامی اهداف نظامی و سیاسی 

تحلیل رویدادها نشان می‌دهد چند عامل مانع تحقق اهداف تل‌آویو شد. از جمله می‌توان به موارد زیر اشاره کرد؛ ۱- برآوردهای اطلاعاتی نامطمئن یا خوش‌بینی نسبت به تأثیر ضربات محدود؛ ۲- پیچیدگی و توزیع‌شدگی شبکه‌های فنی و زیرساختی ایران که ضربات انتخابی را بی‌اثر کرد؛ ۳- واکنش حساب‌شده ایران در جابجایی و حفاظت از توانمندی‌ها. علاوه بر این، هزینه‌های سیاسی و دیپلماتیک حمله علیه اهداف غیرنظامی و ادعای «غیرقانونی» بودن جنگ، فشارها بر رژیم صهیونی را افزایش داد.

 

پیامد داخلی ایران 

یکی از بارزترین نتایج، تقویت انسجام ملی ایرانیان بود. تلاش برای ایجاد شکاف داخلی یا بهره‌برداری از واکنش‌های اجتماعی با هدف تضعیف حکومت، به جای فروپاشی، همبستگی اجتماعی و سیاسی را افزایش داد. نخبگان و افکار عمومی در مواجهه با تهدید خارجی هم‌گرا شدند، حمایت از نهادهای امنیتی و روایت مقاومت تقویت شد و تحرکات مدنی و رسانه‌ای به بازتبیین هویت جمعی کمک کرد.

 

پیامدهای منطقه‌ای و بین‌المللی 

اقدام نظامی یک‌جانبه و هدف‌گیری زیرساخت‌های غیرنظامی مشروعیت اخلاقی و حقوقی مهاجم را تضعیف کرد و هزینه‌های دیپلماتیک را بالا برد. در مقابل، ایران به تقویت خوداتکایی در حوزه‌های نظامی، سایبری و روابط بین‌المللی پرداخته و در پی گسترش ائتلاف‌های منطقه‌ای و فرامنطقه‌ای خود خواهد بود. افزون بر این، تجربه نشان می‌دهد که حملات محدود می‌تواند موجب تشدید رقابت تسلیحاتی و افزایش بی‌ثباتی منطقه‌ای شود.

اسناد منتشرشده نشان می‌دهد که تل‌آویو با ترکیبی از هشدار درباره تهدید هسته‌ای و طرح‌ریزی برای ضربات گسترده و عملیات زیرسطحی وارد عمل شد، اما نتایج ۱۲ روز جنگ، دستاوردهای اعلام‌شده را به‌بار نیاورد و در عوض انسجام داخلی ایران و هزینه‌های بین‌المللی برای مهاجم را افزایش داد. این تجربه یادآور است که اقدامات نظامی محدود علیه کشورهایی با شبکه‌های پیچیده علمی و اجتماعی می‌تواند پیامدهای معکوس داشته باشد و برای بازیگران منطقه‌ای هزینه‌های سنگینی به دنبال آورد.

  • نویسنده : سردبیر
  • منبع خبر : آذرپژوه